عبارتی از سخنرانی دکتر علی مطهری در سمنان درباره موضوع لغو کنسرتها در فضای مجازی پخش شد. در ابتدا با خود گفتم عمده سایت­هایی که این مطلب را نقل کرده و می­کنند از مخالفان علی مطهری هستند و احتمال دارد که گفته ایشان را دستکاری کرده باشند. پس از مدتی فایل صوتی و متن دقیق صحبتهای ایشان منتشر شد که ایشان گفته اند اگر امام رضا علیه السلام هم بودند شاید در کنسرت شرکت می کردند. در ارتباط با این مطلب نکات چندی به نظرم رسید:

1.     با وجود فتاوای بسیاری از مراجع دال بر حرمت موسیقی (با دلایل مختلف از جمله حرمت مستقیم موسیقی، یا از باب غنا یا لهو یا ... بودن آن) و پیوند داشتن قطعی کنسرت با موسیقی، چگونه مطهری به خود اجازه داده است، شرکت در کنسرت را، حتی به صورت احتمالی به معصوم نسبت دهد؟

2.     بعد در دفاع از مطهری به نظرم رسید شاید ایشان به تبع نظر برخی از مراجع، موسیقی غیر غنایی و غیرلهوی و ... و در نتیجه موسیقی حلال را دارای مصداق دانسته و در نتیجه فکر کرده اند که نسبت دادن فعل حلال به معصوم، به صورت احتمالی اشکالی ندارد.

3.     اما این دفاع را از مطهری دفاع مناسبی ندانستم، زیرا شأن و مقام امام معصوم به گونه­ای نیست که هر فعل حلالی را انجام دهند، به همین دلیل برای نسبت دادن انجام فعل حلالی به ایشان، حتی به صورت احتمالی باید شأن و مقام ایشان را در نظر گرفت.

4.     برای این که مطلب کمی واضح تر شود، به نظرم رسید مطهری به دلیل عدم تمحض در بررسی روایات و سیره اهل بیت علیهم السلام، بهتر بود مثال خود را در ارتباط با معصوم مطرح نمی­کرد، بلکه یکی از مراجع صاحب موقعیت و شأن اجتماعی حال حاضر را که با مبانی فقهی ایشان درباب موسیقی آشناست، و می داند که ایشان موسیقی حلال را دارای مصداق می­دانند، در نظر می­آورد و بررسی می­کرد که آیا حاضر است عبارت یاد شده را درباره چنین مرجعی به کار برد؟ و اگر همین عبارت را درباره آن مرجع به کار می­برد، از طرف بیت آن مرجع با وی چه برخوردی صورت می­گرفت؟

5.     از سوی دیگر، مطهری به دلیل سمت نمایندگی مجلس شورای اسلامی، شایسته بود که تنها از دریچه قانون به این مسئله ورود می­یافت و اگر در شرایط خاصی لازم شد که موضوع را از منظر فقهی هم بررسی کند، به دلیل عدم تخصص در این زمینه نظرش را به صورت کاملا دقیق به نظر یکی از مراجع منتسب کند.

به هر روی منتظر بودم مطهری در واکنش به مخالفت­هایی که در این زمینه با وی شد، عبارت خود را به شکل دقیقی تبیین یا در صورتی که متوجه خطای خود شده است، به خطا بودن بیانش تصریح کرده و از ساحت امام رضا علیه السلام بابت چنین خطایی که در جمع مرتکب شده است، و تبعات اجتماعی به همراه داشته است، پوزش طلبد. اما متاسفانه چند روز بعد مطهری بیان خود را در این ارتباط چنین توجیه کرد: «... قضیه از این قرار بود: دانشجویی در ارتباط با ممنوعیت کنسرت در مشهد از من سئوال کرد و من در پاسخ به او گفتم من هم دوگانگی اجرای قانون در استان های مختلف را قبول ندارم. این امر منجر به حکومت فدرالی و گاه خودمختاری استان ها می شود. بعد گفتم چه اشکالی دارد در گوشه ای از مشهد مثلا شعری از حافظ را آقای سراج بخواند. بعد از باب مزاح گفتم شاید اگر امام رضا هم بود در چنین کنسرتی شرکت می کرد، ولی متاسفانه این جمله من را به شکل شیطنت آمیزی در شبکه های مجازی منتشر کردند و عده ای به عوام فریبی پرداختند.«

در ارتباط با عبارات اخیر مطهری چند پرسش را طرح می­کنم:

1.     آیا ایشان در هنگام مزاح، متوجه شأن و موقعیت امام معصوم علیه السلام بوده اند؟

2.     آیا نظر مراجع تقلید شیعه را درباره طرح مطلبی درباره معصوم از باب مزاح می­دانند؟

3.     آیا ایشان به خود اجازه می­دهند همین مطلب را از باب مزاح، درباره یکی از مراجع زنده که شأن و موقعیت  اجتماعی دارند و برخی از انواع موسیقی را حلال می­دانند مطرح کنند؟